De Hoge Gezondheidsraad schreef een advies uit voor gezinnen en ouders over gezond schermgebruik bij kinderen en jongeren. Dit is nodig, omdat we vandaag te maken krijgen met een nieuwe generatie van jongeren die dagelijks schermgebruik normaal is gaan vinden. Tegelijkertijd maken ouders, scholen en professionals zich wel zorgen over de mogelijke impact van al dat media -en schermgebruik bij kinderen en jongeren.
Het advies van de Hoge Gezondheidsraad (HGR) geeft daarom een duidelijk overzicht van wat er ondertussen door wetenschappelijk onderzoek gekend is over de effecten van schermen en sociale media op de mentale en fysieke gezondheid van kinderen en jongeren. Het volledige verslag hiervan vind je terug op Mediawijs.
Als organisatie willen we op de hoogte blijven van de actuele onderzoeken omtrent de effecten van schermgebruik bij jongeren. Wij gebruiken het als basis om jongeren en gezinnen concreet te ondersteunen en ouders, scholen en professionals te voorzien van correcte informatie. Zo weten ouders, scholen en jongeren precies waar ze bij ons terechtkunnen.
Wat is het advies van de Hoge Gezondheidsraad?
Schermtijd is niet het probleem op zich
Veel tijd achter schermen betekent niet automatisch dat het schadelijk is. Het gaat vooral om hoe schermen gebruikt worden: actief deelnemen versus passief scrollen, sociale vergelijking, en de context van gebruik.
Positieve en negatieve effecten van schermgebruik
Naast mentale effecten kunnen schermen ook fysieke gevolgen hebben, zoals slaapproblemen, vermoeide ogen en te veel stilzitten. Bij jonge kinderen kan overmatig passief gebruik invloed hebben op motorische en taalontwikkeling. Natuurlijk wil dit niet zeggen dat schermen niet iets positiefs teweeg kunnen brengen of positieve effecten kunnen hebben. Zo bleek uit onderzoek dat interactieve en begeleide media ook juist voordelen kunnen bieden.
Begeleiding van jongeren is en blijft belangrijk
Een totaalverbod op sociale media voor kinderen wordt niet aanbevolen. Wel is begeleiding cruciaal: duidelijke afspraken, stapsgewijze introductie en ondersteuning door ouders of professionals maken het verschil, zo zegt HGR.
Concrete tips en aanbevelingen
Voor de allerkleinsten (0-2 jaar): beperk het gebruik van schermen zoveel mogelijk. Als je ze toch introduceert, doe dit dan stap voor stap en met duidelijke afspraken over wat ze mogen bekijken en hoe lang. Kijk er idealiter samen met je kind naar.
Voor kinderen in de lagere school: stel heldere regels op en creëer vaste gewoonten rond schermgebruik. Begeleid jongere kinderen actief en houd toezicht, zodat ze media op een gezonde manier leren gebruiken. Naarmate ze ouder worden, verschuif je de focus van toezicht naar gesprekken en uitleg.
Sociale media en accounts: kinderen onder 13 jaar maken bij voorkeur geen accounts aan zonder toestemming van hun ouders. Let erop dat ze niet passief gebruik maken van digitale platformen zonder begeleiding.
Goede dagelijkse gewoonten: leg smartphones tijdens maaltijden weg en zorg dat ze niet mee naar de slaapkamer gaan bij het slapen.
Tieners (13-16 jaar): verschuif van regels naar dialoog en media-educatie. Begeleid hen stapsgewijs zodat ze zelfstandig, verantwoordelijk en bewust met schermen leren omgaan.
Waar wij bij kunnen helpen?
Ons grootste doel is om gezinnen, jongeren, scholen en professionals bewust te maken over het belang van een goede digitale balans in media -en schermgebruik. Dit doen we door in te zetten op informeren, preventie en begeleiding. Zo kunnen we er samen voor zorgen dat jongeren actief, kritisch en veilig kunnen deelnemen aan de digitale wereld.
Rekening houdend met het advies van de Hoge Gezondheidsraad kunnen wij jouw gezin ondersteuning bieden in een on- en offline balans, met meer rust in huis en heldere afspraken. Neem gerust contact met ons op om samen te bekijken wat de mogelijkheden zijn.
